Evsel Katı Atık Toplama ve Taşıma

Evsel Katı Atık Toplama ve Taşıma, yerleşim birimlerinde oluşan (ev, okul, ofis vb.) ve tehlikeli sınıfına girmeyen atıkların, hijyenik kurallar çerçevesinde kaynaktan alınarak uygun aktarma merkezlerine veya bertaraf tesislerine ulaştırılması sürecidir.

Bu süreç, modern şehircilikte "Entegre Atık Yönetimi"nin en maliyetli ve lojistik açıdan en karmaşık ayağını oluşturur.

1. Sürecin Temel Aşamaları
Toplama ve taşıma işlemi sadece bir çöp kamyonunun sokaktan geçmesi değil, birbirine bağlı şu aşamalardan oluşur:

Biriktirme: Atıkların evlerde ayrıştırılması (organik, geri dönüşüm vb.) ve standartlara uygun konteynerlerde biriktirilmesi.

Toplama: Çöp kamyonlarının (hidrolik sıkıştırmalı araçlar) belirlenen güzergahlar (rotalar) üzerinde konteynerleri boşaltması.

Aktarma (Transfer): Küçük araçlarla toplanan atıkların, maliyeti düşürmek için "Atık Aktarma Merkezleri"nde daha büyük kapasiteli (TIR/Semitreyler) araçlara aktarılması.

Nakliye: Atıkların son durak olan düzenli depolama sahasına veya geri kazanım tesisine taşınması.

2. Yönetim ve Planlama Kriterleri
Verimli bir toplama sistemi için belediyeler ve yüklenici firmalar şu kriterlere dikkat eder:

Rota Optimizasyonu: Yakıt tüketimini ve işçilik süresini azaltmak için en kısa ve verimli yolun belirlenmesi.

Toplama Türü: Toplama yapılacak bölgenin özelliklerine göre kapıdan-kapıya veya farklı konteyner tipleri kullanılarak konteyner ile toplamanın tespiti.

Atık Karakterizasyonu: Bölgede çıkan atığın türüne (nem oranı, yoğunluk vb.) göre araç tipinin seçilmesi.

Toplama Sıklığı: Nüfus yoğunluğuna göre günlük, haftalık veya gün aşırı toplama planı yapılması.

3. Mevzuat ve Finansman
Türkiye'de bu hizmetler 2872 sayılı Çevre Kanunu ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde yürütülür:

Belediyelerin Sorumluluğu: 5393 sayılı Belediye Kanunu uyarınca katı atıkların toplanması ve taşınması doğrudan belediyelerin görevidir.

Kirleten Öder İlkesi: Hizmetin maliyeti, "Evsel Katı Atık Tarife Yönetmeliği" uyarınca su faturasına eklenen veya emlak vergisi ile alınan bedellerle halktan tahsil edilir.